Amaethyddiaeth, Coedwigaeth a Bwyd Gadael yr Undeb Ewropeaidd Yr Amgylchedd

Brexit a’r amgylchedd: Cipolwg ar baratoadau Pwyllgorau deddfwrfeydd y DU. Rhan 1 – Cynulliad Cenedlaethol Cymru

Mae'r gyfres hon o bedwar blog yn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf am weithgareddau pwyllgorau deddfwrfeydd y DU sy'n ymwneud ag effaith Brexit ar bolisi amgylcheddol ac amaethyddol. Mae hefyd yn ystyried meysydd a fydd yn cael effaith anuniongyrchol gan gynnwys datganoli, masnach a mewnfudo. Mae'r gyfres hon yn cyfeirio at ymchwiliadau'r pwyllgorau dros gyfnod yr haf/hydref gan gynnwys 1) Cynulliad Cenedlaethol Cymru, 2) Senedd yr Alban, 3) Tŷ'r Cyffredin a 4) Tŷ'r Arglwyddi (gan gydnabod fod Pwyllgorau Cynulliad Gogledd Iwerddon yn dal i fod wedi'u diddymu). Mae'r blog cyntaf hwn yn cyfeirio at Gynulliad Cenedlaethol Cymru: Bydd y blog nesaf yn trafod gwaith Senedd yr Alban.

14 Tachwedd 2017

 View this post in English | Darllenwch yr erthygl yma yn Saesneg

Mae’r gyfres hon o bedwar blog yn rhoi’r wybodaeth ddiweddaraf am weithgareddau pwyllgorau deddfwrfeydd y DU sy’n ymwneud ag effaith Brexit ar bolisi amgylcheddol ac amaethyddol. Mae hefyd yn ystyried meysydd a fydd yn cael effaith anuniongyrchol gan gynnwys datganoli, masnach a mewnfudo. Mae’r gyfres hon yn cyfeirio at ymchwiliadau’r pwyllgorau dros gyfnod yr haf/hydref gan gynnwys 1) Cynulliad Cenedlaethol Cymru, 2) Senedd yr Alban, 3) Tŷ’r Cyffredin a 4) Tŷ’r Arglwyddi (gan gydnabod fod Pwyllgorau Cynulliad Gogledd Iwerddon yn dal i fod wedi’u diddymu).

Mae’r blog cyntaf hwn yn cyfeirio at Gynulliad Cenedlaethol Cymru:

Bydd y blog nesaf yn trafod gwaith Senedd yr Alban.

Cynulliad Cenedlaethol Cymru

1. Y Pwyllgor Newid Hinsawdd, Amgylchedd a Materion Gwledig

Ymchwiliad i ddyfodol polisïau amaethyddol a datblygu gwledig yng Nghymru

Yn sgil canlyniad y refferendwm ar ymadael â’r UE, lansiodd y Pwyllgor ymchwiliad i ddyfodol polisïau amaethyddol a datblygu gwledig yng Nghymru.

Roedd adroddiad y Pwyllgor, Dyfodol Rheoli Tir yng Nghymru, a gyhoeddwyd ym mis Mawrth, yn cynnwys argymhellion ar gyfer Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU. Adroddiad mewn dwy ran ydyw. Mae Rhan 1 yn cyfeirio at yr heriau sy’n wynebu sector amaethyddiaeth Cymru nawr yn sgil y penderfyniad i ymadael â’r UE. Mae’n trafod y mynediad at Farchnad Sengl yr UE, y cyllid a fydd ar gael ar ôl i’r Polisi Amaethyddol Cyffredin ddod i ben, y fframweithiau rheoleiddiol, y gweithlu fydd ar gael a’r trefniadau pontio. Yn Rhan 2, mae’n trafod y posibilrwydd o ddatblygu model o daliadau a chymorth ar gyfer rheoli tir sy’n seiliedig ar ganlyniadau cynaliadwy. Mae crynodeb o ganfyddiadau’r adroddiad mewn blog blaenorol.

Derbyniodd Lesley Griffiths, Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Amgylchedd a Materion Gwledig, fwyafrif yr argymhellion. Ymatebodd (PDF 196KB) Michael Gove, yr Ysgrifennydd Gwladol dros yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig, i adroddiad y Pwyllgor ym mis Medi. Dywedodd nad yw’r DU yn bwriadu parhau i fod yn aelod o Farchnad Sengl yr UE, na fydd Llywodraeth y DU yn sefydlu fframweithiau cyffredin yn y DU dim ond lle bo hynny’n angenrheidiol, ac mai’r canlyniad fydd cynnydd ym phŵer pob un o’r gweinyddiaethau datganoledig i wneud penderfyniadau.

Ymchwiliad i Ardaloedd Morol Gwarchodedig yng Nghymru

Ym mis Rhagfyr 2016, lansiodd y Pwyllgor ymchwiliad i reoli Ardaloedd Morol Gwarchodedig yng Nghymru a goblygiadau posibl ymadael â’r Undeb Ewropeaidd, ac mae’r ymchwiliad hwnnw bellach wedi’i orffen.

Daeth adroddiad y Pwyllgor Y Llanw’n Troi? Adroddiad ar yr ymchwiliad i ddull Llywodraeth Cymru o reoli Ardaloedd Morol Gwarchodedig’, Mai 2017, i’r casgliad bod yn rhaid i Gymru gael gweledigaeth feiddgar ac uchelgeisiol ar gyfer gwarchod moroedd Cymru ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol. Argymhellodd y dylai Llywodraeth Cymru roi mwy o flaenoriaeth i reoli Ardaloedd Morol Gwarchodedig, a chynnig rhagor o arweinyddiaeth yn y maes, “fel mater o frys”. Mae rhagor o wybodaeth am ganfyddiadau’r Pwyllgor mewn blog blaenorol.

Bydd y Cynulliad yn trafod adroddiad yr ymchwiliad yn y Cyfarfod Llawn ar 8 Tachwedd.

Ailfeddwl am fwyd yng Nghymru

Hyd yma mae’r ymchwiliad sydd gan y Pwyllgor ar y gweill wedi canolbwyntio ar gaffael bwyd a diod yn sector cyhoeddus Cymru ac mae wedi clywed gan amryw randdeiliaid. Mae’r Pwyllgor yn trafod camau nesaf yr ymchwiliad.

Bwa mewn clogwyn ym Mharc Cenedlaethol Arfordir Penfro

2. Y Pwyllgor Materion Allanol a Deddfwriaeth Ychwanegol

Y Pwyllgor Materion Allanol a Deddfwriaeth Ychwanegol yw prif bwyllgor y Cynulliad ar gyfer cydgysylltu gweithgareddau’r Pwyllgorau sy’n gysylltiedig ag ymadael â’r Undeb Ewropeaidd. Hyd yma mae wedi cynnal sawl ymchwiliad.

Ymchwiliad i bolisi rhanbarthol – beth nesaf i Gymru?

Mae adroddiad y Pwyllgor, Ymchwiliad i bolisi rhanbarthol – beth nesaf i Gymru? yn tynnu sylw at y cyfleoedd i Gymru yn sgil Brexit o ran adnewyddu polisi rhanbarthol i fynd i’r afael ag anghydraddoldeb ac anghyfartaledd o ran perfformiad economaidd.

Ymchwiliad i oblygiadau gadael yr Undeb Ewropeaidd i borthladdoedd Cymru

Mae adroddiad y Pwyllgor, Ymchwiliad i oblygiadau gadael yr Undeb Ewropeaidd i borthladdoedd Cymru, yn rhybuddio y gallai ymadael â’r Undeb Ewropeaidd arwain at oedi hir a thagfeydd ar ffyrdd Cymru a gallai hefyd amharu ar gadwyni cyflenwi nwyddau, a hynny fel mater o drefn, os nad oes cynllunio priodol ar gyfer porthladdoedd yng Nghymru.

Gwydnwch a pharodrwydd: ymateb gweinyddol ac ariannol Llywodraeth Cymru i Brexit

Ar hyn o bryd, mae’r Pwyllgor yn trafod sut y mae’r sector cyhoeddus a busnesau yng Nghymru yn paratoi ar gyfer Brexit. Diben yr ymchwiliad yw archwilio:

  • ymateb gweinyddol ac ariannol mewnol Llywodraeth Cymru i Brexit; a
  • sut y mae Llywodraeth Cymru yn cefnogi gwasanaethau cyhoeddus, addysg uwch, y trydydd sector a’r sectorau economaidd i baratoi ar gyfer gadael yr Undeb Ewropeaidd.

Gweithgareddau eraill y Pwyllgor

Lansiodd y Pwyllgor ymgynghoriad  ar y cyd â’r Pwyllgor Materion Cyfansoddiadol a Deddfwriaethol i Fil yr Undeb Ewropeaidd (Ymadael) (‘Y Bil Ymadael’). Mae’r Bil Ymadael yn diddymu Deddf y Cymunedau Ewropeaidd 1972 ac yn gwneud darpariaethau eraill mewn perthynas â’r DU yn ymadael â’r UE. Cyflwynwyd tystiolaeth gan randdeiliaid amgylcheddol, gan gynnwys Cyswllt Amgylchedd Cymru, a oedd yn pryderu am y materion a ganlyn:

  • bod y Bil Ymadael yn eithrio egwyddorion cyffredinol cyfraith yr UE. Er enghraifft yr angen am gyfrannu at ddatblygu economaidd yn y DU a thramor; yr egwyddor rhagofal; yr egwyddor y dylid cymryd camau ataliol;
  • na fu eto unrhyw drafod ar gynlluniau ar gyfer y DU gyfan i ddatblygu’r trefniadau llywodraethu domestig y bydd eu hangen i ddisodli’r swyddogaethau a wneir ar hyn o bryd gan sefydliadau’r UE;
  • ‘rhewi’ cymhwysedd y cynulliad o ran cyfraith yr UE.

Dywed Cyswllt Amgylchedd Cymru y bydd angen i bob un o’r pedair gwlad gytuno i unrhyw bolisïau ar gyfer y DU gyfan sy’n disodli fframweithiau cyffredin yr UE – fel amaethyddiaeth, pysgodfeydd, rheoli tir a rheoli ardaloedd morol.

3. Y Pwyllgor Materion Cyfansoddiadol a Deddfwriaethol

Mae’r pwyllgor hwn yn cydgysylltu â’r Pwyllgor Materion Allanol a Deddfwriaeth Ychwanegol o ran y gwaith sy’n ymwneud ag ymadael â’r Undeb Ewropeaidd. Mae’r ymchwiliadau sydd ganddo ar y gweill yn cynnwys:

Llais cryfach i Gymru: ymgysylltu â San Steffan a’r gwledydd datganoledig

Nod yr ymchwiliad yw:

  • llunio egwyddorion arfer gorau ar gyfer dulliau o weithio rhwng sefydliadau ar gyfer deddfwriaeth gyfansoddiadol;
  • ystyried gwaith deddfwrfeydd eraill o ran eu dulliau o weithio rhwng sefydliadau ac adeiladu arno pan fo’n ymwneud â meysydd polisi ehangach; a
  • cheisio, sefydlu a hyrwyddo cyfleoedd ar gyfer dulliau o weithio rhwng seneddau, gan gynnwys hyrwyddo’r broses o ymgysylltu â dinasyddion.

Ym mis Gorffennaf, cafodd y Pwyllgor dystiolaeth gan Elin Jones AC, y Llywydd. Dywedodd y gallai Brexit fod yn gatalydd i greu Pwyllgor ar gyfer Seneddau a Chynulliadau’r DU.

Ymchwiliad i’r pwerau ym Mil yr UE (Ymadael) i wneud is-ddeddfwriaeth

Nod yr ymchwiliad yw:

  • ystyried priodoldeb:
    • cwmpas a natur y pwerau dirprwyedig a ddarperir yn y Bil i Weinidogion y DU a Gweinidogion Cymru, gan gynnwys defnyddio pwerau Harri VIII;
    • ­y gweithdrefnau i’w defnyddio i graffu ar ddeddfwriaeth dirprwyedig o dan y Bil.
  • ystyried adroddiadau pwyllgorau seneddol eraill ar draws y DU ar y pwerau dirprwyedig o fewn y Bil;
  • ystyried unrhyw fater perthnasol arall sy’n ymwneud â gwneud is-ddeddfwriaeth o ganlyniad i’r Bil.

4. Y Gwasanaeth Ymchwil

Mae Gwasanaeth Ymchwil Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn cyhoeddi’r wybodaeth ddiweddaraf am Brexit bob pythefnos ar gyfer y Pwyllgor Materion Allanol a Deddfwriaeth Ychwanegol ynghylch cyhoeddiadau ac adroddiadau diweddaraf y llywodraeth, y senedd, yr UE ac eraill am Brexit.

Mae’r Gwasanaeth Ymchwil yn cyhoeddi Adroddiadau Monitro’r Negodiadau ar Erthygl 50.

Mae’r blogiau am y datblygiadau o ran Brexit yn cael eu cyhoeddi yn Pigion. Mae hyn yn cynnwys yr amserlen ddeddfu ar gyfer Brexit.

 


Erthygl gan Katy Orford, Gwasanaeth Ymchwil Cynulliad Cenedlaethol Cymru

 

Show Buttons
Hide Buttons
%d bloggers like this: